khung pháp lý

Những năm gần đây, sự phát triển của công nghệ số đã thúc đẩy mạnh mẽ các mô hình tài chính công nghệ (Fintech) trên phạm vi toàn cầu. Không nằm ngoài xu thế đó, Fintech ở Việt Nam cũng đã và đang phát triển rất nhanh, đặc biệt là trong các hình thức thanh toán điện tử, ví điện tử, ngân hàng số và cho vay ngang hàng. Sự phát triển này góp phần thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt và phát triển kinh tế số theo định hướng của Chính phủ. Tuy nhiên, khoảng cách giữa sự phát triển của Fintech và khả năng thích ứng của hệ thống pháp lý đang đặt ra nhiều thách thức đối với công tác quản lý nhà nước. Bài viết này khái quát sự phát triển của Fintech tại Việt Nam giai đoạn hiện nay, đánh giá những hạn chế của khung pháp lý đối với lĩnh vực này và đề xuất một số khuyến nghị hoàn thiện chính sách nhằm thúc đẩy sự phát triển bền vững của Fintech thời gian tới.

Đó là chủ đề Hội thảo Quốc gia “Luật, Công lý và Phát triển” do Trường Đại học Kinh tế - Tài chính TP. Hồ Chí Minh (UEF) phối hợp với Trường Đại học Công nghệ TP. Hồ Chí Minh (HUTECH), Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) và Trung tâm Trọng tài Thương mại số 1 Việt Nam (VN1AC) tổ chức ngày 21/4.

Trao đổi với phóng viên Tạp chí Kinh tế - Tài chính, ông Ryuji Takai, Trưởng phòng Kinh doanh Công ty TNHH Chứng khoán Nhật Bản cho rằng, triển vọng nâng hạng FTSE Russell sẽ mở ra cơ hội tiếp cận dòng vốn ngoại lớn cho thị trường chứng khoán Việt Nam. Tuy nhiên, để tận dụng hiệu quả, việc nâng cao minh bạch thông tin, hoàn thiện hạ tầng và năng lực vận hành của các doanh nghiệp là yếu tố then chốt.

Sự phát triển nhanh chóng của thị trường tài sản mã hóa trong hơn một thập kỷ qua đang thúc đẩy nhiều quốc gia xây dựng khung pháp lý nhằm quản lý và khai thác tiềm năng của lĩnh vực này. Tuy nhiên thực tế cho thấy, dù hành lang pháp lý từng bước được hoàn thiện, thị trường tài sản mã hóa toàn cầu vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro, minh chứng bởi các sự kiện sụp đổ lớn và biến động mạnh trong hệ sinh thái.

Trong bối cảnh thị trường carbon toàn cầu mở rộng nhanh và các quốc gia tăng cường liên kết quốc tế nhằm thực hiện các cam kết khí hậu, Việt Nam đang từng bước xây dựng hệ thống giao dịch phát thải (ETS) hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng “0”. Bài viết đánh giá khả năng tích hợp và liên kết quốc tế của ETS Việt Nam dưới góc độ khung pháp lý hiện hành. Kết quả cho thấy, Việt Nam đã hình thành nền tảng tương đối đầy đủ thông qua Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 và các văn bản dưới luật, đồng thời bảo đảm tương thích với Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (UNFCCC) và Thỏa thuận Paris. Tuy nhiên, các khoảng trống vẫn tồn tại về cơ chế liên kết cụ thể và giải quyết tranh chấp phát thải xuyên biên giới,... nghiên cứu đề xuất một số giải pháp liên quan.

Khẳng định sự phát triển của sàn giao dịch tín chỉ carbon là một trong những kênh dẫn nguồn vốn xanh quan trọng cho phát triển kinh tế, các chuyên gia cho rằng, cần sớm triển khai sàn giao dịch mặt hàng đặc thù này.

Văn kiện trình Đại hội XIV của Đảng nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện thể chế và nâng cao năng lực quản trị quốc gia như một đột phá chiến lược trong giai đoạn phát triển mới.

Năm 2025, thị trường chứng khoán Việt Nam đạt nhiều kết quả tích cực trong điều hành, nổi bật ở hoàn thiện khung pháp lý, hiện đại hóa hạ tầng và tăng cường kỷ luật thị trường.

Ban Quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa chính thức ra mắt, đánh dấu bước tiến quan trọng của Bộ Tài chính và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) trong hoàn thiện thể chế, tăng cường giám sát và thúc đẩy thị trường tài sản số hoạt động minh bạch, an toàn.

Sau giai đoạn phục hồi mạnh về quy mô, thị trường trái phiếu Việt Nam đang bước vào chu kỳ phát triển mới với trọng tâm là chuẩn hóa khung pháp lý, nâng cao minh bạch – kỷ luật thị trường và mở rộng nền tảng nhà đầu tư. Những định hướng được xác lập từ Hiệp hội Thị trường Trái phiếu Việt Nam (VBMA) cho thấy, năm 2025 thị trường không còn chạy theo tăng trưởng bằng lượng, mà đang chuyển sang phát triển theo chất lượng và tính bền vững.