 |
| Ảnh minh họa. |
Báo cáo Thị trường xe điện 6 nước ASEAN do PwC Việt Nam công bố (Báo cáo là một phần của nghiên cứu xe điện toàn cầu do PwC thực hiện) đã cung cấp bức tranh toàn cảnh về mức độ sẵn sàng, hành vi người tiêu dùng và sự trưởng thành của hạ tầng xe điện tại sáu thị trường ô tô lớn trong khu vực gồm Indonesia, Malaysia, Thái Lan, Philippines, Việt Nam và Singapore.
Kết quả khảo sát cho thấy ASEAN đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ, khi điện khí hóa diễn ra với tốc độ nhanh chưa từng có, song mức độ phát triển giữa các thị trường vẫn có sự phân hóa rõ rệt.
Theo PwC, doanh số xe điện trong khu vực tăng 62% so với cùng kỳ năm trước tính đến quý III/2025. Triển vọng trung hạn của thị trường tiếp tục tích cực khi 76% người tiêu dùng ASEAN cho biết có kế hoạch mua xe điện trong vòng 5 năm tới, dù hạ tầng và khả năng chi trả vẫn là những yếu tố tạo ra khác biệt lớn giữa các quốc gia.
Singapore tiếp tục giữ vị trí thị trường trưởng thành nhất về xe điện với điểm sẵn sàng đạt 4,3/5,0, trong khi Philippines vẫn ở giai đoạn đầu của quá trình phát triển.
Trong bức tranh chung đó, Việt Nam nổi lên là một trong những thị trường ô tô và xe điện tăng trưởng nhanh nhất ASEAN, được thúc đẩy mạnh mẽ bởi chính sách ưu đãi của Chính phủ, đặc biệt là việc miễn 100% lệ phí trước bạ cho xe điện đến năm 2027. Nhờ đó, quá trình điện khí hóa tại Việt Nam đang diễn ra với tốc độ vượt trội so với phần lớn các thị trường trong khu vực.
| Còn lo ngại tuổi thọ pin và thời gian sạc Những lo ngại chính của nhóm người tiêu dùng chưa có kế hoạch mua xe điện trong vòng 5 năm tới tại Việt Nam tập trung vào phạm vi di chuyển hạn chế, được 54% người được hỏi đề cập, tuổi thọ pin chưa rõ ràng (49%) và thời gian sạc kéo dài (35%). Khoảng cách này còn thể hiện rõ trong thói quen sạc của người dùng. Giải pháp sạc nhanh được ưa chuộng trên toàn ASEAN, nhưng khả năng tiếp cận, vị trí và chi phí vẫn là những yếu tố khiến người dùng chưa hài lòng. Tại Việt Nam, phần lớn chủ sở hữu xe điện không có chỗ sạc tại nhà, dẫn tới sự phụ thuộc lớn vào mạng lưới sạc công cộng. Khoảng 70% người dùng xe điện tại Việt Nam cho biết họ chủ yếu sạc tại văn phòng, trên đường phố hoặc tại các trung tâm thương mại – tỷ lệ cao nhất trong khu vực. Trong khi đó, kỳ vọng của người tiêu dùng về tốc độ sạc và phạm vi di chuyển vẫn ở mức cao, với thời gian sạc chấp nhận được cho 50% người tiêu dùng là khoảng 35,7 phút và phạm vi di chuyển mong muốn là khoảng 387,5 km. |
Tỷ lệ xe điện trong tổng lượng xe bán ra tại Việt Nam hiện đạt 33%, cao hơn đáng kể so với mức trung bình 17% của 6 nước ASEAN được khảo sát và chỉ đứng sau Singapore, nơi tỷ lệ này lên tới 72%. Thái Lan đạt 30%, Indonesia 18%, trong khi Malaysia và Philippines cùng ở mức 4%. Cùng với đó, tổng doanh số ô tô tại Việt Nam tăng 18% so với cùng kỳ, cao hơn hầu hết các thị trường ASEAN khác.
Đáng chú ý, doanh số xe điện hóa tại Việt Nam tăng tới 84%, hiện chiếm 33% tổng lượng xe bán ra. Đây là một trong những tỷ lệ cao nhất trong khu vực, phản ánh sự dịch chuyển nhanh chóng của thị trường.
PwC cho biết, một động lực quan trọng thúc đẩy xu hướng này đến từ một thương hiệu nội địa. VinFast đã trở thành thương hiệu xe điện nội địa dẫn đầu về doanh số trong khu vực sáu nước ASEAN, với lượng xe bán ra tăng từ 56.000 xe trong quý III/2024 lên hơn 100.000 xe trong quý III/2025, chủ yếu nhờ nhu cầu mạnh mẽ tại thị trường trong nước.
Không chỉ tăng trưởng về doanh số, Việt Nam còn ghi nhận mức độ quan tâm và thái độ tích cực cao của người tiêu dùng đối với xe điện.
Theo khảo sát, 15% người tiêu dùng Việt Nam hiện đã sở hữu xe điện – tỷ lệ cao nhất ASEAN, trong khi chỉ 5% cho biết không có ý định mua xe điện trong vòng 5 năm tới, mức thấp nhất khu vực. Nhu cầu mua xe điện tại Việt Nam đạt 79%, cho thấy sức hấp dẫn lớn của phân khúc này.
Tuy nhiên, PwC cũng chỉ ra một nghịch lý đáng chú ý: sự hứng khởi ban đầu của người tiêu dùng chưa hoàn toàn chuyển hóa thành trải nghiệm sở hữu bền vững. Dữ liệu khảo sát cho thấy, một bộ phận không nhỏ người đã mua xe điện đang cân nhắc quay lại sử dụng xe động cơ đốt trong.
Có tới 42% chủ sở hữu xe điện tại Việt Nam cho biết sẽ cân nhắc quay lại xe xăng trong lần mua tiếp theo, trong đó 62% cho rằng chi phí bảo dưỡng cao hơn dự kiến là nguyên nhân chính. Đây là một trong những mức rủi ro “tái chuyển đổi” cao nhất trong các thị trường ASEAN được khảo sát.
Đánh giá theo bộ chỉ tiêu mức độ sẵn sàng của thị trường xe điện, dựa trên 4 khía cạnh gồm chính sách của chính phủ, hạ tầng, nguồn cung và nhu cầu tiêu dùng, Việt Nam đạt điểm cao ở chính sách hỗ trợ (4,0/5,0) và nhu cầu của người tiêu dùng (3,7/5,0). Tuy nhiên, hạ tầng vẫn là điểm nghẽn lớn khi chỉ đạt 2,1/5,0, thấp hơn Thái Lan (2,5) và cách khá xa Singapore (4,3).
